1924 Mübadelesinin Kapadokyaya Etkisi.

Güzelyurt un tarihi doğal olarak binlerce yıl öncesine kadar uzanmaktadır . eldeki çanak çömlek ve obsidyen kalıntıları bunu açıkça ortaya koymaktadır. Daha sonra sırasıyla hitit pers kapadokya krallığı roma bizans selçuklu ve osmanlı medeniyetlerine ev sahipliği yapmıştır. Bir rivayete göre büyük iskender o meşhur atlarından birisini güzelyurt un hemen 4 km yukarısındaki sivrihisar dan  almıştır . güzel atlar ülkesinden  ( kapadokya nın pers dilindeki anlamı)  güzel at almak kadar doğal ne olabilirki .

     Güzelyurt asıl önemini bizans döneminde önemli bir filozof ve din bilgini olan nazianoslu gregorious sayesinde kazanmıştır. Gregorious güzelyurt a yerleşerek fikirlerini buradan yaymış ve bölgeyi önemli bir merkez haline getirmiştir. Şu anda gregorious zamanın da  ve onun adına yapılan görkemli bir kilise yapısı  sağlam bir vaziyette güzelyurt merkezinde ziyaretçilerini büyülemeyi sürdürmektedir.

    1900 li yılların başında aksaray ilinin nüfusu 3500 civarında iken güzelyurt un nüfusu 4500 idi . bölgenin önemli bir ticaret ve sanayii merkezi olan güzelyurt da nüfusun yüzde 80 i ortodoks ahaliden oluşmakta idi. Türkçe den başka bir dil bilmeyen ve konuşmayan bu insanlar karamanlıca dediğimiz bir yazışma örneği kullanmaktaydılar. Muhtemelen malazgirt den çok daha önce karadenizin kuzeyinden anadoluya giren ve iç anadolu ya yerleşerek ortodoks olan türk boylarının torunlarıydılar . müslüman türk halkla içiçe yüzlerce yıl yaşayan karamanlı ortodokslar 1924 mübadelesi ile yunanistan a göçtüler ve orda kavala yakınlarında yeni gelveri( nea karvali) isminde bir kasaba kurdular. Bu mübadillerin çocukları ve torunları her yıl güzelyurt a gelerek eski komşularıyla hasret gidermekte ve dostluk kardeşlik festivali etkinliği çerçevesinde  eski yöresel kıyafetlerini de giyerek kaşıkla konyalı oynamakta türkçe türküler söylemektedirler.